- Tematy / Tagi: Menominee · Algonkińskie · Hierarchia · Inwersja · IOL
- Źródło / Zjawisko: Czasownik menominee: formy proste i odwrotne (L. Bloomfield)
- Konkurs / Kontekst: Typologia języków algonkińskich
- Tło lingwistyczne: W językach algonkińskich prefiks czasownika wybiera się według hierarchii osób (2 > 1 > 3), a kierunek czynności pokazuje znacznik prosty lub odwrotny. Budowie czasownika menominee poświęcono też zadanie 1 IOL 2011.
Treść zagadki lingwistycznej
🌲 W języku menominee (Ameryka Północna, rodzina algonkińska) czasownik nie mówi wprost, kto jest wykonawcą, a kto obiektem. Działa według zasady hierarchii!
📜 Ranga osób: ty (2) > ja (1) > on/ona (3)
Na początku czasownika (jako prefiks) zawsze pojawia się uczestnik o wyższej randze — obojętne, czy jest wykonawcą, czy obiektem: ke- = w scenie uczestniczy „ty” ne- = w scenie uczestniczy „ja” (a „ty” nie ma)
🔄 Kto działa na kogo? — o tym mówi końcówka: -a·w (kierunek prosty) = uczestnik o wyższej randze działa na niższego -ek (kierunek odwrotny, inwersja) = uczestnik o niższej randze działa na wyższego
🧩 Przykłady z rdzeniem nɛ·w („widzieć”): kenɛ·wa·w = „ty widzisz jego” kenɛ·wek = „on widzi ciebie” * nenɛ·wa·w = „ja widzę jego”
(ɛ to otwarte „e”; kropka · oznacza długość poprzedzającej samogłoski.)
❓ Zadanie: co znaczy czasownik nenɛ·wek?